Nội dung chính
Legacy In Bloom mang lại sức sống mới cho di sản thổ cẩm người Mạ trong thời trang đương đại.
Trong thời đại mà xu hướng thay đổi từng ngày, việc duy trì bản sắc văn hoá trở nên cấp bách hơn bao giờ hết. Tại Tà Lài, rìa Vườn Quốc gia Cát Tiên, dự án Legacy In Bloom do nhà sáng tạo trẻ Ao Kim Ngọc khởi xướng đã biến thổ cẩm Mạ – một di sản đang lâm nguy – thành những bộ trang phục thời thượng, vừa giữ nguyên tinh thần truyền thống, vừa đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng hiện đại.
Legacy In Bloom và sứ mệnh bảo tồn
Dự án ra đời trong bối cảnh nghề dệt truyền thống của người Mạ đang gặp nguy cơ biến mất: số lượng khung cửi giảm 40% so với năm 2010 và người trẻ ngày càng ít quan tâm tới nghề thủ công (Báo Công độc, 2023). Ao Kim Ngọc quyết định không chỉ “đặt” các họa tiết truyền thống lên áo hiện đại, mà còn xem thổ cẩm như một mật mã văn hoá cần được giải mã cẩn thận.
Để làm được điều này, đội ngũ thiết kế đã sống và làm việc trực tiếp với cộng đồng Tà Lài, trò chuyện với hơn 15 nghệ nhân, trong đó có bà Ka Rỉn và bà Ka Hương – những người giữ chìa khóa của kỹ thuật nhuộm từ cây rừng và dệt thủ công không máy móc. Những cuộc gặp gỡ này giúp họ thu thập được ba yếu tố cốt lõi của thổ cẩm Mạ:
- Màu sắc gắn liền với thiên nhiên: xanh lá rừng, nâu đất, đỏ rượu.
- Hình học tượng trưng cho vũ trụ, con người và môi trường.
- Nhịp điệu zigzag mô tả vòng tuần hoàn của sự sống.
Những yếu tố này sau đó được chuyển hóa tinh tế vào các mẫu thiết kế của thương hiệu Lypara, tạo nên một phong cách trẻ trung, phóng khoáng nhưng vẫn “đậm” bản sắc.
Tà Lài – Nơi từng sợi vải kể chuyện
Đối với người Mạ, mỗi tấm thổ cẩm không chỉ là một món đồ dùng mà còn là một câu chuyện về thế giới quan của họ. Đường zigzag gợi nhớ vòng tuần hoàn của thiên nhiên, hình ảnh muông thú và nhà sàn phản ánh môi trường sinh sống và tín ngưỡng bản địa. Nghề dệt được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, bắt đầu từ khi các cô bé mới chập chững bước vào khung cừu.
Những nghệ nhân như bà Ka Rỉn và bà Ka Hương không chỉ giữ gìn kỹ thuật nhuộm màu tự nhiên mà còn bảo tồn nhịp điệu dệt không thể sao chép bằng máy móc. Sự hiện diện của họ trong dự án đảm bảo tính xác thực và tôn trọng sâu sắc đối với nguồn gốc văn hoá.
Long House: Không gian giao thoa giữa quá khứ và tương lai
Chiến dịch được triển khai tại Long House Tà Lài – một ngôi nhà dài truyền thống nằm giữa đại ngàn – như một biểu tượng của sự giao thoa giữa quá khứ và tương lai. Không gian này phản ánh cuộc sống hòa hợp giữa con người, kiến trúc và thiên nhiên, tạo điều kiện cho các thiết kế mới đối thoại mạnh mẽ với di sản.
Theo báo cáo của UNESCO (2022), việc tái khơi dậy các di sản phi vật thể thông qua sáng tạo hiện đại có thể tăng mức độ bảo tồn lên đến 30%. “Legacy In Bloom” thực hiện đúng tinh thần này: khi người trẻ tìm về nguồn cội và áp dụng tư duy mới, di sản không còn là một hiện tượng lịch sử mà trở thành nền tảng cho nghệ thuật đương đại và phát triển bền vững.
Nhìn chung, Legacy In Bloom không chỉ là một dự án thời trang; nó là lời kêu gọi hành động cho thế hệ trẻ – hãy tìm lại và tôn vinh nguồn gốc, đồng thời biến di sản thành nguồn cảm hứng cho những sáng tạo bền vững trong tương lai.
Bạn đã từng trải nghiệm một sản phẩm thời trang mang đậm bản sắc văn hoá? Hãy chia sẻ cảm nhận của bạn ở phần bình luận và theo dõi chúng tôi để không bỏ lỡ những câu chuyện văn hoá thú vị khác.
